> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://wiemy.to/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# UE chce Kanady jako członka stowarzyszonego, własnego odpowiednika art. 4 NATO i zakazu social mediów poniżej 13 lat
- URL: https://wiemy.to/ue-chce-kanady-jako-czlonka-stowarzyszonego-wlasnego-odpowiednika-art-4-nato-i-zakazu-social-mediow-ponizej-13-lat/
- Published: 2026-09-17T15:04:57.000Z
- Updated: 2026-09-17T15:04:57.000Z
- Author: Jan Stefaniak
- Tags: Wydarzenia, Top News

**Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wygłosiła w Parlamencie Europejskim w Strasburgu doroczne orędzie o stanie Unii. Zaproponowała Kanadzie status pierwszego w historii członka stowarzyszonego UE, zapowiedziała Europejską Radę Bezpieczeństwa i zakaz mediów społecznościowych dla dzieci poniżej 13 lat.**

### Unia silna, ale w niepewnym świecie

Von der Leyen zaczęła wystąpienie od słynnych słów Charlesa Dickensa o najlepszych i najgorszych czasach. Przekonywała, że **Unia jest dziś silniejsza niż kiedykolwiek, ale jednocześnie jej sytuacja nigdy nie była tak niepewna**. Europa zwiększa wydatki na obronność, podpisuje nowe umowy handlowe i ogranicza zależności od innych państw, a mimo to poziom zagrożeń jest najwyższy od lat.

Przesłanie całego przemówienia było jasne: w coraz bardziej wrogim świecie Unia ma w większym stopniu polegać na sobie i na zaufanych partnerach.

### Kanada bliżej Unii niż kiedykolwiek

Najgłośniejsza zapowiedź dotyczyła Kanady. Na sali siedział premier Mark Carney, pierwszy szef rządu spoza UE, który przyjechał na orędzie o stanie Unii. Zwracając się bezpośrednio do niego, von der Leyen zaproponowała, żeby wspólnie **otworzyć Kanadzie drogę do statusu pierwszego w historii członka stowarzyszonego UE**.

![The Canadian flag waving on a pole before the Three Sisters mountains in Canmore](https://images.unsplash.com/photo-1610141353646-14306dc6a9ab?crop=entropy&cs=tinysrgb&fit=max&fm=jpg&ixid=M3wxMTc3M3wwfDF8c2VhcmNofDl8fGNhbmFkYXxlbnwwfHx8fDE3ODk2NTc0MTJ8MA&ixlib=rb-4.1.0&q=80&w=2000)

Photo by [Igor Kyryliuk & Tetiana Kravchenko](https://unsplash.com/@igor%5Fand%5Fteti?ref=wiemy.to) / [Unsplash](https://unsplash.com/?utm%5Fsource=ghost&utm%5Fmedium=referral&utm%5Fcampaign=api-credit)

Oba kraje łączy już umowa handlowa CETA, ale Bruksela chce wynieść relacje na najwyższy możliwy poziom. Współpraca ma objąć obronność, energię, surowce, baterie, sztuczną inteligencję, technologie kwantowe i cyberbezpieczeństwo. Na razie to jednak propozycja, a nie decyzja. **Nie wiadomo jeszcze, co dokładnie miałby oznaczać nowy status**, a negocjacje mogą potrwać lata. Eksperci wskazują, że mógłby przypominać model norweski, czyli dostęp do jednolitego rynku w zamian za dostosowanie przepisów do unijnych.

Carney ma dziś wystąpić przed Parlamentem Europejskim, a w przyszłym miesiącu w Montrealu odbędzie się szczyt UE-Kanada.

### Unijny odpowiednik art. 4 NATO

W sprawach bezpieczeństwa von der Leyen zapowiedziała **Europejską Radę Bezpieczeństwa**, w której obok państw Unii mają zasiąść także partnerzy z zewnątrz, m.in. Wielka Brytania i Ukraina. Powstać ma również **awaryjny protokół bezpieczeństwa, czyli unijny odpowiednik art. 4 NATO**, który przewiduje konsultacje, gdy któreś z państw poczuje się zagrożone.

![a bunch of buttons with flags on them](https://images.unsplash.com/photo-1647451964413-32c632bab5da?crop=entropy&cs=tinysrgb&fit=max&fm=jpg&ixid=M3wxMTc3M3wwfDF8c2VhcmNofDN8fG5hdG98ZW58MHx8fHwxNzg5NjU3MzkxfDA&ixlib=rb-4.1.0&q=80&w=2000)

Photo by [Marek Studzinski](https://unsplash.com/@jccards?ref=wiemy.to) / [Unsplash](https://unsplash.com/?utm%5Fsource=ghost&utm%5Fmedium=referral&utm%5Fcampaign=api-credit)

Komisja przygotuje też nową strategię bezpieczeństwa i plan przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym. Von der Leyen zapewniła, że Unia będzie nadal wspierać Ukrainę i zaostrzać działania wobec Rosji.

### Koniec z social mediami dla najmłodszych

Rok temu przewodnicząca zapowiadała powołanie ekspertów, którzy mieli ocenić wpływ mediów społecznościowych na dzieci. Teraz przedstawiła konkretny projekt o nazwie EU Kids Act. Zakłada on **całkowity zakaz korzystania z mediów społecznościowych poniżej 13 roku życia**. Dzieci w wieku 13-15 lat miałyby dostęp tylko do ograniczonych „mini kont”, a platformy musiałyby być bezpiecznie zaprojektowane dla wszystkich użytkowników poniżej 18 lat.

![A central Figma logo surrounded by various social media and streaming app icons](https://images.unsplash.com/photo-1611162617213-7d7a39e9b1d7?crop=entropy&cs=tinysrgb&fit=max&fm=jpg&ixid=M3wxMTc3M3wwfDF8c2VhcmNofDF8fHNvY2lhbCUyMG1lZGlhfGVufDB8fHx8MTc4OTY1NzQzN3ww&ixlib=rb-4.1.0&q=80&w=2000)

Photo by [Alexander Shatov](https://unsplash.com/@alexbemore?ref=wiemy.to) / [Unsplash](https://unsplash.com/?utm%5Fsource=ghost&utm%5Fmedium=referral&utm%5Fcampaign=api-credit)

Jesienią Komisja przedstawi również przepisy wymierzone w uzależniające mechanizmy stosowane w aplikacjach.

### Jednolity rynek do końca 2027 roku

W części gospodarczej von der Leyen zapowiedziała przyspieszenie planu „Jedna Europa, jeden rynek”. **Reforma jednolitego rynku ma zostać zakończona do końca przyszłego roku.** Unia chce w ten sposób zlikwidować bariery, przez które 27 gospodarek wciąż działa jak osobne rynki, a nie jeden organizm.

![20 euro bill on white and blue textile](https://images.unsplash.com/photo-1621378864046-0122e4a415a5?crop=entropy&cs=tinysrgb&fit=max&fm=jpg&ixid=M3wxMTc3M3wwfDF8c2VhcmNofDJ8fG1hcmtldCUyMGV1cm98ZW58MHx8fHwxNzg5NjU3NDczfDA&ixlib=rb-4.1.0&q=80&w=2000)

Photo by [Ibrahim Boran](https://unsplash.com/@ibrahimboran?ref=wiemy.to) / [Unsplash](https://unsplash.com/?utm%5Fsource=ghost&utm%5Fmedium=referral&utm%5Fcampaign=api-credit)

Przewodnicząca pochwaliła się też cięciem biurokracji. Dwanaście pakietów upraszczających przepisy ma obniżać koszty administracyjne o ok. 17 mld euro rocznie. Kolejnym krokiem ma być połączenie rozdrobnionych rynków kapitałowych w unię oszczędności i inwestycji.

### Surowce bez oglądania się na Chiny

Unia chce też przestać zależeć od importu surowców krytycznych, niezbędnych m.in. do produkcji baterii i elektroniki. Powstanie **Europejska Korporacja ds. Surowców Krytycznych**, która będzie kupować i magazynować surowce dla całej Wspólnoty. Dziś te zadania spoczywają na pojedynczych państwach i firmach, a głównym dostawcą pozostają Chiny.

### Po rekordowym lecie plan na upały

Po najgorętszym lecie w historii pomiarów, gdy w Europie spłonęło ok. **660 tys. hektarów lasów**, von der Leyen zapowiedziała Europejski Plan na Upały. Ma on obejmować lepsze systemy ostrzegania, przygotowanie służby zdrowia i chłodzenie miast. Przewodnicząca zapowiedziała, że taka sytuacja nie może się powtórzyć.

Powstanie też Sojusz Ubezpieczeń Klimatycznych. Obecnie prywatne polisy pokrywają zaledwie ok. **25 proc. strat po katastrofach naturalnych**, a resztę kosztów często biorą na siebie budżety państw.

### Migracja i sztuczna inteligencja

Von der Leyen zapowiedziała również awaryjne rozwiązania na wypadek masowego napływu nielegalnych migrantów, wzorowane na doświadczeniach z kryzysu na granicy w Ceucie. W sprawie sztucznej inteligencji zapowiedziała rozmowy z czołowymi firmami rozwijającymi najbardziej zaawansowane systemy.

Na zakończenie przewodnicząca zapowiedziała zwołanie Kongresu Europy przed 70\. rocznicą traktatów rzymskich w 2027 roku. Oddała też hołd zamordowanej maltańskiej dziennikarce Daphne Caruanie Galizii.